Bộ sưu tập các sóng hấp dẫn của các nhà khoa học lớn hơn rất nhiều

Thứ tư - 05/12/2018 09:58     In bài viết

Các nhà thiên văn học giờ đây đã có thêm nhiều lần nhìn thấy sóng hấp dẫn hơn là chúng có thể đếm trên ngón tay của họ.

Các nhà khoa học với các đài quan sát sóng hấp dẫn LIGO và Virgo báo cáo bốn tập hợp mới của những gợn sóng này trong không thời gian. Các nhà nghiên cứu nói trong một nghiên cứu được công bố ngày 3 tháng 12 tại arXiv.org, đánh dấu tiến độ lớn kể từ lần phát hiện sóng hấp dẫn đầu tiên vào năm 2015 (SN: 3/5/16, tr. 6).

Tất cả, nhưng một trong 11 bộ sóng đã bị khuấy động trong những va chạm dữ dội của hai lỗ đen. Một phát hiện còn lại, được báo cáo vào tháng 10 năm 2017, thay vì xuất phát từ sự tan vỡ của hai xác chết sao được gọi là sao neutron (SN: 11/11/17, tr. 6).

Các quan sát đang bắt đầu tiết lộ tần suất sóng như vậy làm lung lay vũ trụ, và các đặc tính của các nhân vật vũ trụ bóng tối mở ra những gợn sóng. Ví dụ, dữ liệu gợi ý rằng các lỗ đen có thể đã được sáp nhập thường xuyên hơn trước đó trong lịch sử vũ trụ, các nhà nghiên cứu báo cáo trong một nghiên cứu thứ hai được đăng ngày 3 tháng 12 tại arXiv.org. Nhóm nghiên cứu cũng kết luận rằng một vài vụ sáp nhập liên quan đến các lỗ đen lớn hơn khoảng 50 lần khối lượng của mặt trời.

"Có bằng chứng thực sự mạnh mẽ rằng những lỗ đen [lớn hơn] đang mất tích", thành viên LIGO Daniel Holz, một nhà vật lý thiên văn tại Đại học Chicago cho biết. Một số nhà vật lý lý thuyết đã tiên đoán một lỗ đen cồng kềnh như vậy, dựa trên vật lý của các vụ nổ sao tạo ra các cơn co thắt vũ trụ.

Lỗ đen phá kỷ lục đã tạo ra một trong những bộ rung thời gian không thời gian mới. Khối lượng khổng lồ của những con quái vật va chạm lớn nhất vẫn chưa được phát hiện, với một lỗ đen nặng khoảng 50 lần khối lượng của mặt trời, và cái còn lại gấp 34 lần khối lượng của mặt trời. Những gợn sóng đó cũng có nguồn gốc xa hơn bất kỳ phát hiện nào trước đây: khoảng 9 tỷ năm ánh sáng từ Trái đất, cho hay mất một vài tỷ. "Nó nổi bật theo mọi cách có thể," nhà vật lý Emanuele Berti thuộc Đại học Johns Hopkins, người không tham gia nghiên cứu cho biết. "Thật thú vị."

Hai thiết bị dò tìm của LIGO - nằm ở Hanford, Wash., Và Livingston, La., - và Virgo, gần Pisa ở Ý, được đóng cửa để nâng cấp cho đến mùa xuân tới. Những cải tiến đối với thiết bị có thể tăng gấp ba lần số lần nhìn thấy sóng hấp dẫn, Holz nói. "Chúng ta sẽ có được nhiều hơn nữa."

Dich Huong Pham (Theo www.sciencenews.org)

 
Banner
Banner home right